Berlin, 08 tetor, argument.mk/ – Britania e Madhe është e hapur ndaj përfshirjes së Gjermanisë në aleancën ndërkombëtare për ndërtimin e gjeneratës së ardhshme të avionëve luftarakë, deklaroi sot kryeministri britanik, Andy Burnham në Berlin.
Gjatë vizitës së tij të parë në kryeqytetin gjerman që nga marrja e detyrës, Burnham tha se i kishte shprehur kancelarit gjerman, Friedrich Merz gatishmërinë e Britanisë së Madhe për të mirëpritur anëtarësimin e Gjermanisë, në Programin Global të Avionëve Luftarakë (GCAP).
Fillimisht, një marrëveshje mes Britanisë së Madhe, Italisë dhe Japonisë për të ndërtuar një avion luftarak të gjeneratës së gjashtë, GCAP mirëpriti Kanadanë si vend vëzhgues në korrik.
Avioni i ri, i njohur jozyrtarisht me emrin “Tempest”, do të pajiset me teknologji të avancuara, përfshirë inteligjencën artificiale (IA) dhe sensorë të gjeneratës së re.
Vendet perëndimore synojnë të ruajnë epërsinë në ajër, përballë kërcënimeve nga fuqitë rivale, si Rusia dhe Kina.
Projekti i Gjermanisë për avionët luftarak, FCAS, i ndërtuar së bashku me Francën, dështoi në fillim të këtij viti.
Burnham udhëtoi sot në Berlin për bisedime me Merz, të përqendruara kryesisht te siguria.
Gjatë vizitës u njoftua edhe nisja e një partneriteti të ri për sigurinë, që synon përballimin e kërcënimeve hibride.
Të dy liderët ratifikuan gjithashtu Traktatin Kensington BM-Gjermani, të nënshkruar në korrik të vitit të kaluar, i cili parashikon bashkëpunim më të thellë mes dy vendeve në shkencë, teknologji, mbrojtje, siguri dhe zhvillim ekonomik.
“Sot, po diskutojmë për bashkëpunimin në fushën e mbrojtjes dhe i kam bërë të ditur kancelarit, gjatë diskutimit tonë përpara këtij ratifikimi, se jemi të hapur ndaj bashkimit të Gjermanisë me GCAP, programin për gjeneratën e ardhshme të avionëve luftarakë”, tha Burnham duke folur së bashku me Merz.
Ai shtoi se Britania e Madhe synon ta çojë përpara këtë çështje në periudhën e ardhshme, në bashkëpunim edhe me partnerët e saj, Italinë dhe Japoninë.
Në një deklaratë të shkurtër për gazetarët, kryeministri britanik theksoi gjithashtu rëndësinë e përballimit të sulmeve hibride, duke thënë se kjo është diçka me të cilën të dyja vendet “përballen rregullisht”.
Muajin e kaluar, qeveria britanike thirri një diplomat të lartë rus, për të protestuar ndaj asaj që e cilësoi si një “sulm të rëndë dhe të papërgjegjshëm” në aeroportin e Leipzigut në Gjermani.
Ky aeroport është një qendër e rëndësishme ndërkombëtare e transportit të mallrave dhe përdoret edhe për dërgimin e ndihmave në mbështetje të Ukrainës.
Në gusht, pranë avionëve ukrainas të transportit të mallrave, u gjet një dron që mbante eksplozivë, por nuk shpërtheu dhe më pas u çaktivizua.
Hetuesit dyshojnë se një dron i dytë, u përplas me një avion transporti mallrash aty pranë, ndërsa një dron i tretë raportohet se u gjet pranë aeroportit 10 ditë më vonë.
“Ne duhet t’i përballojmë këto kërcënime së bashku, dhe të mbështesim njëri-tjetrin për t’u përballur me to, si dhe për të kundërshtuar ndërhyrjet në proceset tona demokratike. Jemi më të fortë së bashku kur përballemi me këto kërcënime”, tha Burnham.
Më vonë, dy liderët do të drejtojnë një forum rajonal për rritjen ekonomike BM-Gjermani, ku do të marrin pjesë drejtues të kompanive britanike dhe gjermane.
Forumi do të fokusohet në nxitjen e investimeve, forcimin e bashkëpunimit industrial dhe sigurimin, që përfitimet nga rritja ekonomike të ndihen në komunitetet e të dyja vendeve.
Duke folur për marrëdhëniet më të gjera me Gjermaninë dhe Evropën, Burnham tha se është “i angazhuar për të siguruar bashkëpunim më të thellë” me Bashkimin Evropian në një samit me BE-në që pritet të zhvillohet nga fundi i vitit.

