Uashington, 26 qershor Zhurnal.mk – Një zhvillim i ri diplomatik është regjistruar në Uashington, ku Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, priti ambasadorët e Izraelit dhe Libanit për të nënshkruar një marrëveshje kornizë. Ky akt cilësohet si hapi i parë drejt ndërprerjes së konfliktit disamujor që nisi pas shpërthimit të luftës së gjerë ndërmjet Izraelit dhe Iranit më 28 shkurt, periudhë gjatë së cilës forcat izraelite ndërmorën një operacion tokësor në Liban për të goditur strukturat e Hezbollahut.
Dokumenti u firmos zyrtarisht nga ambasadori izraelit në SHBA, Yechiel Leiter, dhe ambasadorja libaneze, Nada Hamadeh Moawad. Ndonëse palët ndanë pak detaje teknike, marrëveshja konfirmon nisjen e një kanali të drejtpërdrejtë bilateral që operon i ndarë nga bisedimet e javës së kaluar në Cyrih ndërmjet Uashingtonit dhe Teheranit.
Pozicionet zyrtare të palëve nënshkruese
Përfaqësuesit diplomatikë të të dy vendeve shprehën synimet e tyre afatgjata, duke vënë theksin te paqja e plotë dhe rivendosja e sovranitetit shtetëror mbi territoret e prekura nga operacionet ushtarake.
“Kjo kornizë është një hap i parë në rrugën drejt rivendosjes së sovranitetit dhe integritetit territorial libanez, duke siguruar një ndërprerje të përhershme dhe përfundimtare të armiqësive, duke i mundësuar popullit tonë të kthehet në tokën e tij.”, tha Nada Hamadeh Moawad, Ambasadore e Libanit në SHBA
Nga ana e tij, ambasadori izraelit, Yechiel Leiter, deklaroi se destinacioni përfundimtar mbetet vendosja e marrëdhënieve paqësore, ku qytetarët e të dy vendeve të mund të lëvizin lirshëm. Megjithatë, ai specifikoi se ky objektiv mbetet i kushtëzuar nga aftësia e ushtrisë libaneze, me mbështetjen e SHBA-së, për të çarmatosur dhe shpërbërë formacionet e Hezbollahut.
Plani i “zonave pilot” dhe strategjia e tërheqjes
Kryeministri izraelit, Benjamin Netanyahu, e cilësoi marrëveshjen si një “arritje të madhe”, duke sqaruar se ushtria izraelite do të vazhdojë të mbajë pozicionet e saj në “zonën e sigurisë” në Libanin jugor për sa kohë që Hezbollahu përbën kërcënim. Paralelisht, po përgatitet terreni për kalimin gradual të kontrollit te forcat e rregullta libaneze përmes dy zonave eksperimentale.
Ky propozim ishte konfirmuar më herët edhe nga Presidenti libanez, Joseph Aoun, i cili saktësoi se plani synon kthimin e të zhvendosurve në shtëpitë e tyre nën autoritetin e një shteti që nuk ka partnerë në sovranitetin e tij mbi territorin.
Reagimi i Hezbollahut dhe rreziku i përplasjes së brendshme
Marrëveshja e nënshkruar në Uashington nuk përfshin Hezbollahun, i cili ka refuzuar kategorikisht të dorëzojë armatimet e tij apo të njohë negociatat e drejtpërdrejta të qeverisë libaneze me Izraelin.
Përmes një deklarate në televizionin Al-Mayadeen, deputeti i bllokut parlamentar të Hezbollahut, Hassan Fadlallah, sulmoi paktin dhe paralajmëroi pasoja të rënda të brendshme për stabilitetin e vendit.
“Autoritetet libaneze nuk do të jenë në gjendje ta zbatojnë marrëveshjen e nënshkruar në Uashington, përveç nëse shkojnë, me mbështetjen amerikane, në luftë civile.” tha Hassan Fadlallah, Anëtar i bllokut parlamentar të Hezbollahut.
Grupi militant argumenton se marrëveshjet e mëparshme të OKB-së e detyrojnë atë të tërhiqet vetëm nga zona në jug të lumit Litani dhe jo të çarmatoset në shkallë kombëtare. Ky qëndrim, i shoqëruar me thyerjet e fundit të qetësisë në terren ku sulmet ajrore izraelite shkaktuan viktima mes oficerëve të ushtrisë libaneze, dëshmon se zbatimi i marrëveshjes kornizë do të përballet me pengesa të mëdha operacionale në ditët në vijim.
